Elk onderzoek begint met een afbakening van de zoekvraag. Probeer voor uzelf te formuleren wat het onderwerp van uw onderzoek zal zijn. In welk gebied speelt uw onderzoek zich af? Zoekt u landelijke gegevens of plaatselijke? In welke periode zoekt u?

Deze vragen zijn van belang om te bepalen welke bronnen u bij uw onderzoek kunnen helpen.

Zet vervolgens op een rijtje wat u al weet. Wanneer u familieonderzoek wilt gaan doen is het handig zoveel mogelijk gegevens te verzamelen, bijvoorbeeld uit trouwboekjes en van grafstenen.

Een bezoekje aan oudere familieleden kan u interessante informatie opleveren.

Wanneer u de geschiedenis van uw huis wilt uitzoeken, probeer dan de koopakte terug te vinden om zo het kadastrale nummer en de naam van de vorige eigenaar te achterhalen.

Bedenk vervolgens welke bronnen u wilt gebruiken en waar die zich bevinden. Er zijn verscheidene websites die u hierbij behulpzaam kunnen zijn.

Zo staan op www.archiefnet.nl alle archiefinstellingen in Nederland (en veel in het buitenland) vermeld.

Op www.archieven.nl kunt u zoeken in de collecties van een groot aantal archieven.

Op www.groningerarchiefnet.nl kunt u zoeken in de collecties van de aangesloten gemeenten en waterschappen in Groningen.

Onze collectie is grotendeels doorzoekbaar via de zoekoptie.

Bijna alle documenten in onze collectie worden op internet beschreven, voor het inzien van stukken bent u in de meeste gevallen nog aangewezen op een bezoek aan onze studiezaal.

Het voordeel hiervan is dat u bij zo’n bezoek maximaal kunt profiteren van de deskundige begeleiding van onze medewerkers. Wij streven er overigens naar om de komende jaren steeds meer stukken online toegankelijk te maken.

Aanvragen van archiefstukken via internet
Via onze website kunt u de stukken aanvragen om ze later op de gewenste datum in de studiezaal te kunnen inzien.

Reserveren kan tot 1 dag van tevoren, de stukken liggen dan de eerstvolgende werkdag vanaf 9.00 uur voor u klaar in de studiezaal. U kunt maximaal 6 stukken per keer aanvragen.

Sommige vormen van onderzoek, zoals genealogie, zijn zo populair dat er speciale websites voor bestaan.

Op www.genlias.nl kunt u op landelijk niveau zoeken naar akten van de burgerlijke stand; voor Groningen kunt u terecht op www.allegroningers.nl, waar ook de doop- en trouwregisters van vóór 1811 te vinden zijn.

Onze fotocollectie is met die van een aantal andere instellingen te vinden op www.beeldbankgroningen.nl.

Kadasterkaarten en andere plaatsgebonden historische informatie zijn te vinden op www.watwaswaar.nl en op www.hisgis.nl.

Publicaties met betrekking op Groningen kunt u vinden op www.bibliografiegroningen.nl en steeds meer historische kranten zijn te vinden op www.dekrantvantoen.nl en op http://kranten.kb.nl

Zoeken in archieven vergt een bijzondere aanpak. Stukken zijn meestal niet op onderwerp gerangschikt, maar binnen de structuur van de organisatie waardoor ze zijn gemaakt of ontvangen.

Waar het op aan komt is te bedenken in welk archief stukken kunnen voorkomen die van belang kunnen zijn, en dan binnen de structuur van de toegang op dat archief te zoeken naar een veelbelovende rubriek of beschrijving.

Aanvragen van archiefstukken in de studiezaal
In ons archievenoverzicht (studiezaal, kast 11, plank 1) staat vermeld welke archieven en verzamelingen door u kunnen worden aangevraagd. In het overzicht kan zowel op archieftitel (alfabetisch) als op rubriek worden gezocht.

Bij het zoeken op archieftitel achterin het overzicht is het belangrijk te weten dat wordt verwezen naar het paginanummer van dit overzicht en niet direct naar het toegangsnummer. Op de betreffende pagina staat dit toegangsnummer vóór de archieftitel vermeld.

Onder dit nummer vindt u in kast 11 of kast 12 de papieren beschrijving of inventaris van dat archief. Alle apart beschreven stukken in zo’n inventaris hebben een eigen inventarisnummer.

Aan de hand van deze twee nummers kunt u de stukken op de studiezaal aanvragen via de computer.

Wanneer u in de studiezaal een stuk aanvraagt, wordt dat binnen een half uur voor u opgehaald en aan uw tafel gebracht. Wanneer u uw stukken meer dan 1 werkdag van tevoren aanvraagt, bent u ervan verzekerd dat uw stukken klaarliggen zodra u de studiezaal binnenkomt.

Een aantal stukken is voorzien van een zogenaamde nadere toegang. In de meeste gevallen is dat een alfabetische lijst met namen of onderwerpen die in een bepaald stuk voorkomen. De meeste nadere toegangen zijn nog niet via internet raadpleegbaar, maar alleen in de studiezaal in te zien.

Het gele inlegvel in elke archiefbeschrijving (de inventaris) verwijst u naar deze nadere toegangen. Op dit inlegvel wordt ook verwezen naar duplicaten in de studiezaal, zoals fotokopieën, foto’s en microfilms of -fiches. Al deze nadere toegangen staan ook beschreven in de Lijst van indexen.

U vindt dit overzicht in kast 13, plank 1 voorafgaand aan de nadere toegangen zelf die op volgnummer in de kasten 13 en 14 staan.

Om te kunnen bepalen tot welk arrondissement of kerspel (kerkelijke gemeente), of tot welke oud-rechterlijke jurisdictie of gemeente een dorp of gehucht in het verleden behoorde, kunt u de Lijst van dorpen en gehuchten (2 delen) raadplegen, waarvan meerdere exemplaren in de studiezaal liggen. U vindt ze in kast 13 (index 29), kast 83 (plank 3) en in kast 53.

Voor sommige stukken geldt een langere wachttijd
Onze collectie is zo omvangrijk geworden dat niet alles meer in het depot aan het Cascadeplein kan worden ondergebracht,  een deel bevindt zich in het hulpdepot in Hoogkerk

Wanneer u de inventaris van een archief in Hoogkerk op onze website raadpleegt, wordt u er met behulp van waarschuwingsborden op gewezen dat voor dit archief een langere wachttijd geldt.

Aanvragen die op dinsdag, woensdag of donderdag vóór 11.00 uur binnen zijn, worden diezelfde dag nog gehaald en zijn dan vanaf 13.00 uur beschikbaar in de studiezaal.

Stukken die later zijn aangevraagd, worden met de eerstvolgende koeriersdienst meegenomen. Voor het aanvragen van stukken uit Hoogkerk geldt geen maximum aantal van 6 stukken. Om onnodig heen en weer rijden te voorkomen worden zoveel mogelijk stukken meegenomen.

De gegevens die u tijdens uw onderzoek verzamelt, wilt u natuurlijk op een overzichtelijke wijze noteren en bewaren. Of u uw resultaten nu op internet vindt of in de studiezaal, van belang is dat u later kunt herleiden wat uw bronnen zijn geweest en dat anderen dat ook kunnen wanneer u uw onderzoeksresultaten publiceert.

Noteer daarom altijd de onderzoeksinstelling, de naam van de collectie, het toegangsnummer, het inventarisnummer, eventueel de datum of bladzijde en een korte aanduiding van het stuk. Het kan bovendien handig zijn om ook de datum te vermelden waarop u een notitie maakt, aangezien de nummering van stukken in de loop der jaren kan veranderen.

Vergeet ook niet kopieën en prints op dezelfde manier van een bronvermelding te voorzien. Het gebruik van pennen is onze studiezaal niet toegestaan, daarom krijgt iedere bezoeker van ons een potlood.

Het kan ook nuttig zijn om een camera mee te nemen; de opnames van relevante stukken kunt u vervolgens thuis op uw gemak bestuderen en uitwerken.

Voor beeldmateriaal en achtergrondinformatie bij uw onderzoeksonderwerp kunt u gebruik maken van onze overige deelcollecties.

Via zoekfunctie in de website kunt u onder andere zoeken in onze bibliotheek voor literatuur en documentatie en in ons audiovisuele archief (GAVA).

Op www.beeldbankgroningen.nl staat een groot deel van ons beeldarchief, samen met die van een aantal andere instellingen in Groningen.

Mocht u tijdens uw onderzoek toch vastlopen of kunt u bepaalde gegevens niet achterhalen, schroom dan niet om hulp te vragen.

Onze studiezaalmedewerkers denken graag met u mee en kunnen u wellicht een nieuwe invalshoek geven of u op bronnen wijzen waar u zelf nog niet aan had gedacht.