3054_821_101_web.jpg

Wie lid was van een kerkgenootschap werd vroeger lidmaat genoemd. De lidmatenlijsten in de kerkboeken van de 140 hervormde gemeenten van Groningen (tot 1811) zijn nu nog te vinden op lidmatengroningen.nlDeelnemers van het Maak Geschiedenisproject Lidmaten gezocht maken deze rijke genealogische bron toegankelijk via allegroningers.nl. Daarbij komen ze allerlei leuke anekdotes tegen, die we graag delen. Lees meer…

In de Hel

Bovenaan de lidmatenlijst van Leek uit 1686 staat de vrouw van de heer majoor Rembt ten Ham vermeld. Haar eigen naam wordt hier niet genoemd. Op allegroningers.nl vinden we de naam van Ten Hams echtgenote: Anna Elisabeth van Holtsappel. Rembt stamde uit een Groninger jonkersfamilie, Anna Elisabeth had eveneens blauw bloed, maar dan van de Duitse variant. ‘In de Hel wonende’ staat er bij haar inschrijving vermeld, een merkwaardig adres voor een kerkganger. Uiteraard wordt hier geen plek van eeuwige ellende bedoeld. Mevrouw Ten Ham woonde gewoon in het streekje dat tegenwoordig bekend staat als Terheijl maar ooit Ter Helle genoemd werd. Mogelijk woonde zij in bij de familie Van In- en Kniphuisen die eind 17e eeuw het Huis Ter Heijle bezat. Dezelfde buurtschap werd overigens in de 16e eeuw ook wel als Het Paradijs aangeduid. Gezien de afgelegen ligging temidden van een onherbergzaam veengebied zal die bijnaam wel met een knipoog gegeven zijn. 

Doop- en trouwboek 1672-1702, archiefnummer 124, Doop-, trouw- en begraafboeken enz. in de provincie Groningen, inventarisnummer 296, blad 93
Doop- en trouwboek 1672-1702, kerkelijke gemeente Leek 1672-1702, Groninger Archieven (124-296 blad 93)

Afgevallen

Ook de van oorsprong katholieke Jacobus Fenoni is anno 1686 lidmaat te Leek. Maar helaas voor de dominee, Jacobus ‘waer wederom tot het Pausdoom afgevallen’. Bij ex-Katholieken kwam het weleens vaker voor dat zij bij nader inzien toch maar weer naar hun oude kerk terugkeerden. Het godsdienstig gras was blijkbaar niet altijd groener bij de buren. Wat Jacobus Fenoni ertoe bracht om spijtoptant te worden zullen we wel nooit weten. Vond hij de preken te lang, een godshuis zonder altaar en heiligenbeelden te saai, miste hij de geur van wierook, was er een charismatische missionaris die Jacobus terug wist te leiden naar de schoot van de Moederkerk? Of misschien was Jacobus wel gewoon een zoekende ziel die niet wist wat hij wilde…

Doop- en trouwboek 1672-1702, archiefnummer 124, Doop-, trouw- en begraafboeken enz. in de provincie Groningen, inventarisnummer 296, blad 93
Doop- en trouwboek 1672-1702, kerkelijke gemeente Leek 1672-1702, Groninger Archieven (124-296 blad 93)

 

Johan Waterborg

Bibliothecaris