Ron van Hasselt kwam in 2025 langs met een oud, roestig blik met zuur ruikende films van zijn oom Jakob van Hasselt. Hierop staan beelden van de nog jonge Els en Karla die in concentratie- en vernietigingskamp Auschwitz zijn vermoord. Hun ouders hebben de oorlog overleefd, maar hebben de films nooit terug kunnen of willen kijken. Meer dan tachtig jaar later publiceren de Groninger Archieven voor het eerst de beelden waarop het leven van een Joods gezin in Amsterdam te zien is, evenals beelden uit Haulerwijk en Groningen én bewegend beeld van Simon van Hasselt.
Jakob (Jaap) van Hasselt (05-01-1903) is een van zes broers uit Slochteren en een van de jongere broers van de in Groningen bekende Simon van Hasselt. Simon was hoofd van de Joodse school in Groningen voordat hij op 12 februari 1943 samen met zijn gezin in Auschwitz werd vermoord.
Jaap vertrekt al jong naar Amsterdam om daar te gaan werken als notaris. Hij ontmoet de Haagse Elisabeth (Lies) Wisbrun. Zij komt uit een familie die het modehuis Wisbrun en Liffman bestierden. Dit modehuis had negen filialen door het hele land.
Hun eerste dochtertje, Els, wordt geboren op 28 januari 1935. Karla (Hinderika) volgt op 30 maart 1937. De Van Hasselts besluiten kort na de geboorte van Els een camera te kopen en het prille leven van hun dochters te filmen. Els en Karla leiden een ogenschijnlijk gelukkig leven, we zien ze fietsen, spelen, op bezoek gaan bij familie en ze worden als baby liefdevol getoond aan familie door heel Nederland. We zien beelden van Haulerwijk, Groningen, Den Haag en Amsterdam.
Het filmen houdt plots op in 1941. Het gezin duikt onder, maar het lukt niet om als gezin op één adres onder te duiken. De dochtertjes worden van hun ouders gescheiden. Jaap en Lies overleven de onderduik, maar hun dochtertjes worden verraden en naar Auschwitz gedeporteerd. Els wordt niet ouder dan negen jaar en Karla niet ouder dan zes. De films blijven tientallen jaren in een blik bewaard bij de Haagse familie. Na de oorlog wordt Jaap notaris van Otto Frank, een lotgenoot als het gaat om het verlies van kinderen tijdens de oorlog.
De beelden zijn nu te bekijken op filmbankgroningen.nl.
Ron van Hasselt schreef in een aantal boeken over de meisjes op deze familiefilms, onder andere in Om en nabij Auschwitz uit 2020. Pas begin dit jaar zag hij voor het eerst de bewegende beelden van zijn nichtjes. Het gaat in totaal om 63 korte 8mm films, de meeste verzuurd en in roestige blikken. Deze konden door de Groninger Archieven, met enige moeite, toch nog worden gedigitaliseerd op 4K.