Zoek op de website

1. Het Decor

De ligging van een gebied en zijn natuurlijke gesteldheid zijn niet alleen het decor waartegen de gebeurtenissen van heden en verleden zich afspelen.
Ze bepalen in zekere zin ook de loop van de dingen. Dat gold in het verleden nog veel meer dan nu, omdat de mensen toen meer afhankelijk waren van hun omgeving dan nu het geval is.

Kaart Groningen 800 n. Chr., illustratie E. Knol e.a. Kaart Groningen 800 n. Chr., illustratie E. Knol e.a.

Ondanks onze goede transportmogelijkheden gelden Groningen en Groningerland nog steeds als een afgelegen gebied. Dat is altijd zo geweest. De grote afstand die er steeds was tussen dit gewest en de centra waar de grote politiek werd gemaakt gaf de Groningers de ruimte om hun zaakjes zelf te regelen, maar verhinderde hen ook te profiteren van kansen die anderen wèl kregen.

Ook de aardrijkskundige gesteldheid van Groningerland was een bepalende factor. Eeuwenlang hebben de bewoners van deze streken zich moeten inspannen om de zee op afstand te houden en het overtollige hemelwater kwijt te raken dat vanuit Drenthe op hen af kwam. Het gevaar dwong hen zich te organiseren en samen te werken, maar gaf ook aanleiding tot ernstige conflicten.

Er moesten dijken en zijlen aangelegd worden. Daardoor nam niet alleen ieders veiligheid toe, maar groeide tegelijkertijd ook de oppervlakte van het bewoonbare land. Later werden ook nog eens uitgestrekte moerassen ontgonnen en bewoonbaar gemaakt. Zo komt het dat de bruikbare oppervlakte van dit gewest tegenwoordig zeker tweemaal zo groot is als 1000 jaar geleden.

Lees verder...